Llais y stadiwm yn galw am fwy o Gymreictod ar drothwy ei gêm olaf

Iestyn Garlick yn gwenu at y camera gyda chae'r stadiwm yn y cefndir a seddi gwag. Mae e'n gwisgo sbectol, tei coch, cap fflat a chot ddu.Ffynhonnell y llun, Llun cyfrannydd
Disgrifiad o’r llun,

Ar ôl 35 mlynedd wrth y meicroffon, mae'r actor Iestyn Garlick yn paratoi ar gyfer ei gêm olaf fel llais y stadiwm yng ngemau rygbi Cymru

  • Cyhoeddwyd

"Byddwch yn Gymry," medd llais rygbi stadiwm ar drothwy ei gêm olaf.

Mae'n ddiwedd cyfnod i Iestyn Garlick wrth iddo baratoi i gyhoeddi yn ei gêm rygbi olaf yn y stadiwm cenedlaethol.

Ar ôl datgan rai misoedd yn ôl ei fod am roi'r gorau i gyhoeddi'r sgôr ac enwau'r sgorwyr ceisiau, bydd yn cydio yn y meicroffon am y tro olaf yn y gêm rhwng Cymru a De Affrica brynhawn Sadwrn.

Ar drothwy'r achlysur, bu'n sôn wrth BBC Cymru am ei awydd i weld elfen fwy "Cymreig" mewn gemau cenedlaethol.

"Mae'r awyrgylch wedi newid yn sylweddol ers fel o'dd hi yn yr hen Barc yr Arfau, lle o'dd gynnoch chi jyst band a'r arweinydd yn arwain y dorf," meddai.

"Erbyn hyn mae'r dechnoleg yn caniatau'r holl oleuadau, mae'r peth wedi troi mewn i ryw fath o ddisgo efo'r goleuadau'n fflachio ym mhobman.

"Ond dydy o ddim yn Gymreig iawn.

"Dwi ddim yn d'eud bod o'n wrth-Gymreig neu'n anghymreig. Cadw fo'n fywiog ac yn ifanc a hynna i gyd, ond 'chydig bach o - mwy na jyst nod at Gymru, byddwch yn Gymry."

Iestyn Garlick yn gwenu ac yn gwisgo sbectol, siwmper llwyd a chrys glas.
Disgrifiad o’r llun,

Mae Iestyn Garlick yn dweud bod sawl gêm gofiadwy dros y blynyddoedd

Pan gychwynnodd gyhoeddi ar ddechrau'r 1990au, doedd Iestyn Garlick ddim yn credu y byddai'n drefniant parhaol ac felly ddim yn cofio'r union gêm gynta' iddo weithio arni.

Ond mae'n dweud bod sawl gêm gofiadwy dros y blynyddoedd, gan gynnwys pan enillodd Cymru'r Gamp Lawn yn erbyn Iwerddon ym mis Mawrth 2005.

"Diwrnod bendigedig yng Nghaerdydd, o'dd y lle dan ei sang ac mi o'dda chi'n gw'bod bod ni'n mynd i ennill.

"O'dd y sgript i gyd yn ei le, o'dd yr actorion yn eu lle, er bod Iwerddon wedi trio'u gorau glas i rwygo'r sgript fyny, 'naethon nhw fethu a gaethon ni ddiwrnod bendigedig.

"Ma' hwnnw'n bendant yn sefyll yn y co'."

Iestyn Garlick yn gwenu at y camera gyda a seddi gwag y stadiwm a sgrin y tu ol iddo. Mae e'n gwisgo sbectol, tei coch a siwt.Ffynhonnell y llun, Llun cyfrannydd

Mae Iestyn Garlick hefyd yn cofio am ambell dro trwstan wrth gyhoeddi sgorwyr y ceisiau.

"Mae un stori dwi'n d'eud yn aml iawn. Mi o'dd 'na wobr o £1,000 i bwy bynnag o'dd yn cael y cais cynta' yn y stadiwm, a'r gêm gynta' 'nathon ni chwarae yn erbyn De Affrica fel mae'n digwydd.

"Ma' pawb yn gw'bod erbyn hyn mai Mark Taylor gafodd y cais cynta' 'na. Mi 'nes i gyhoeddi gydag arddeliad mai Alan Bateman o'dd o!

"Mae 'na reswm am hynna - o'dd gen i ddim teledu, doedd 'na ddim sgrins mawr yn y stadiwm, o'n i reit yr ochr arall, mi sgoriodd o ym mhen cae Caerdydd a 'nai gyd weles i o'dd y rhif 12 yn mynd ar draws y llinell.

"Nes i edrych ar fy rhaglen a gweld rhif 12, Alan Bateman. Doedd neb wedi d'eud wrtha' i bod Alan Bateman a Mark Taylor wedi cyfnewid crysau!"

Iestyn Garlick yn gwenu at y camera gyda chae'r stadiwm yn y cefndir a seddi gwag. Mae e'n gwisgo sbectol, tei coch a siwt.Ffynhonnell y llun, Llun cyfrannydd

Wrth symud o un stadiwm i'r llall, a'r newid yn yr awyrgylch dros y blynyddoedd, dywedodd bod yna "waith" i'w wneud ond fod yna "bobl o fewn yr undeb sy'n Gymry Cymraeg yn cicio yn erbyn y tresi a thrio cael pethau i newid, ond talcen caled fydd hi".

Mae hefyd yn adlewyrchu ar sefyllfa'r gêm yng Nghymru erbyn hyn, gan ddweud: "Dwi 'di bod yn rhan o'r uchelfannau a 'da ni 'di wedi mynd i'r gwaelod.

"Does dim dwywaith, fydd y 15 fydd ar y cae ddydd Sadwrn yn gwneud eu gorau glas i roi gêm i'r gwrthwynebwyr fel 'naethon nhw wythnos diwetha' yn erbyn Seland Newydd.

"Dwi ddim yn amau brwdfrydedd y chwaraewyr ond mae 'na r'wbeth mawr o'i le a 'dwi ddim yn hollol siŵr be' ydy'r atebion.

"Dwi'n meddwl bod angen dod â rhywun mewn o gefndir rygbi yn hytrach na chefndir busnes - er mae rygbi, wrth gwrs, yn fusnes enfawr."

Atgofion Iestyn Garlick
Disgrifiad o’r llun,

Mae Iestyn Garlick wedi cadw nifer o raglenni a thocynnau'r wasg dros y blynyddoedd

Wrth baratoi at ei gêm olaf yn cyhoeddi ar ôl 35 mlynedd, mae'n dweud ei fod yn teimlo mai dyma yw'r amser iawn i roi'r gorau iddi.

"Fydda i ddim yn mynd o 'na efo deigryn dwi'm yn meddwl achos dwi'n reit fodlon yn dod â'r peth i fwcl.

"Mae'n gyfnod digon hir a dwi'n teimlo 'mod i 'di gwneud fy siâr, dwi 'di trio cadw'r Gymraeg yn weddol flaengar ac mae'r llais yn dal yn weddol.

"'Swn i'n licio gadael efo pobl yn d'eud 'biti bod o 'di mynd', yn hytrach na 'biti bod o ddim wedi mynd'!"

Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.

Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.

Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.